Ψυχοφελή μηνύματα...

[toula]

Στο Σύμβολο της Πίστεως απαγγέλουμε: «Πιστεύω εἰς ἕναν Θεόν… ποιητήν… ὁρατῶν τε πάντων καί ἀοράτων…».
Οι άγιοι Άγγελοι είναι αόρατα πλάσματα του Θεού. Είναι πνευματικά όντα, πλασμένα για να υμνολογούν, να δοξολογούν τον Θεό, αλλά και για να υπηρετούν, να βοηθούν τους ανθρώπους στο να εκτελούν το θείο θέλημα, στο να κάνουν το καλό. Γι’ αυτό στις δυσκολίες μας, στις ανάγκες μας, αλλά και στους πειρασμούς της ζωής μας, παρακαλούμε τον Θεό να μας στείλει τους Αγγέλους Του, για να μας βοηθήσουν.
Κάθε άνθρωπος έχει τον δικό του προστάτη, τον φύλακα Άγγελό του. Είναι κοντά του, τον βλέπει, τον βοηθάει στο καλό, χαίρεται με την προκοπή του, λυπάται με τα λάθη του. Μένει ως το τέλος της ζωής του και είναι αυτός που οδηγεί την ψυχή του από αυτή τη ζωή, την πρόσκαιρη, στην άλλη, την αιώνια.
Εκτός από τον φύλακα Άγγελό μας υπάρχουν και πολλοί άλλοι Άγγελοι. Όλοι κάποιο πνευματικό έργο μας προσφέρουν. Η Αγία Γραφή μας λέει ότι οι τάξεις, τα τάγματα των Αγγέλων, που δημιούργησε πριν από τους ανθρώπους ο Θεός, ήταν δέκα. Ένα όμως από αυτά, το τάγμα που είχε αρχηγό τον άγγελο Εωσφόρο, θέλησε να ξεπεράσει τον Θεό. Την ίδια κιόλας στιγμή, σαν αστραπή, έπεσε από τον Ουρανό στα τάρταρα, στη σκοτεινιά του Άδη. Έτσι ο Εωσφόρος, και όλο του το τάγμα, έγινε ο Σατανάς με τους διαβόλους. Η φωνή του αρχαγγέλου Μιχαήλ, με το «Στῶμεν καλῶς» προς τις μυριάδες των άλλων αγγέλων συντάραξε το Σύμπαν. Και η πύρινη ρομφαία του έγινε από τότε ο τρόμος των δαιμόνων.
Στην Αγία Γραφή πάρα πολλές φορές αναφέρονται οι άγιοι Άγγελοι. Και στη θεία Λειτουργία, επίσης, τους αναφέρουμε συχνά αλλά και στις προσευχές μας. Ο αγγελικός ύμνος «Άγιος ο Θεός, Άγιος ισχυρός… » βρίσκεται πολλές φορές την ημέρα στα χείλη μας.
Οι άγιοι Άγγελοι δεν θυμώνουν με τους ανθρώπους. Δεν τιμωρούν. Μόνον εκτελούν το θέλημα του Θεού. Χαίρονται όταν ζούμε σύμφωνα με το θείο θέλημα, αλλά και λυπούνται όταν απομακρυνόμαστε από αυτό. Δε μας εγκαταλείπουν ποτέ. Και όταν ακόμη είναι μακριά μας, είναι επειδή εμείς απομακρυνόμαστε από αυτούς. Όσοι προσπαθούν να ζουν όπως θέλει ο Θεός, έχουν πάντα κοντά τους, προστάτες και βοηθούς, τους αγίους Αγγέλους.
Τα εννέα αγγελικά τάγματα είναι: Άγγελοι, Αρχάγγελοι, Θρόνοι, Κυριότητες, Αρχές, Εξουσίες, Δυνάμεις, Χερουβίμ, Σεραφείμ.
Οι Άγγελοι, επειδή δεν έχουν υλικό σώμα, ονομάζονται και «Ασώματοι».
Από τους επτά Αρχαγγέλους, που τους ονομάζουμε και «Ταξιάρχες», γνωρίζουμε τα ονόματα των τεσσάρων:
Μιχαήλ (=ποιος είναι όπως ο Θεός;).
Γαβριήλ (=ο ήρωας του Θεού). Παρουσιάστηκε στην Υπεραγία Θεοτόκο την ημέρα του Ευαγγελισμού Της, αλλά και σε άλλους δικαίους και αγίους.
Ραφαήλ (=ο Θεός θα θεραπεύσει). Μεταφέρει τις προσευχές μας στον Θεό.
Ουριήλ (=το πυρ του Θεού). Ερμηνεύει τις προφητείες.
Επίσης, η Δευτέρα, κάθε εβδομάδας, είναι η αφιερωμένη μέρα στους αγίους Αγγέλους και η Εκκλησία μας ψάλλει γι’ αυτούς ξεχωριστούς ύμνους.
Ἀπολυτίκιον Ἦχος δ’.
Τῶν οὐρανίωv στρατιῶν Ἀρχιστράτηγοι, δυσωποῦμεv ὑμᾶς ἡμεῖς οἱ ἀνάξιοι, ἵvα ταῖς ὑμῶv δεήσεσι, τειχίσητε ἡμᾶς, σκέπῃ τῶν πτερύγωv, τῆς ἀΰλου ὑμῶν δόξης, φρουροῦvτες ἡμᾶς προσπίπτοντας, ἐκτεvῶς καὶ βοῶντας, Ἐκ τῶν κινδύνων λυτρώσασθε ἡμᾶς, ὡς Ταξιάρχαι τῶν ἄνω Δυνάμεων.

[toula]

Το κύριο έργο του ανθρώπου είναι η προσευχή.
Ο άνθρωπος πλάστηκε για να υμνεί τον Θεό.
Αυτό είναι το έργο που του αρμόζει. Αυτό μόνο εξηγεί την πνευματική του υπόσταση.
Αυτό μόνο δικαιώνει την εξέχουσα θέση του μέσα στη δημιουργία.
Ο άνθρωπος πλάστηκε για να λατρεύει τον Θεό και να μετέχει στη θεία Του αγαθότητα και μακαριότητα.
Ως εικόνα του Θεού που είναι, λαχταράει για τον Θεό και τρέχει με πόθο να ανυψωθεί προς Αυτόν.
Με την προσευχή και την υμνωδία ευφραίνεται.
Το πνεύμα του αγάλλεται και η καρδιά του σκιρτάει.
Όσο περισσότερο προσεύχεται, τόσο η ψυχή του απογυμνώνεται από τις κοσμικές επιθυμίες και γεμίζει από τα ουράνια αγαθά.
Και όσο αποχωρίζεται τα γήινα και τις ηδονές του βίου, τόσο περισσότερο απολαμβάνει την ουράνια ευφροσύνη.
Η δοκιμή και η πείρα μάς επιβεβαιώνουν την αλήθεια αυτή.
Ο Θεός ευαρεστείται στις προσευχές εκείνες που προσφέρονται με τον πρέποντα τρόπο.
Δηλαδή με συναίσθηση της ατέλειας και της αναξιότητάς μας.
Για να υπάρξει όμως τέτοια συναίσθηση, απαιτείται τέλεια απάρνηση του κακού μας εαυτού και υποταγή στις εντολές του Θεού.
Απαιτείται ταπείνωση και αδιάλειπτη πνευματική εργασία.
Αναθέστε όλες τις φροντίδες σας στον Θεό.
Εκείνος προνοεί για σας.
Μην γίνεστε ολιγόψυχοι και μην ταράζεστε.
Αυτός που εξετάζει τα απόκρυφα βάθη της ψυχής των ανθρώπων, γνωρίζει και τις δικές σας επιθυμίες και έχει τη δύναμη να τις εκπληρώσει όπως Αυτός γνωρίζει.
Εσείς να ζητάτε από τον Θεό και να μην χάνετε το θάρρος σας.
Μην νομίζετε ότι, επειδή ο πόθος σας είναι άγιος, έχετε δικαίωμα να παραπονείστε όταν οι προσευχές σας δεν εισακούονται.
Ο Θεός εκπληρώνει τους πόθους σας με τρόπο που εσείς δεν γνωρίζετε. Να ειρηνεύετε, λοιπόν, και να επικαλείσθε τον Θεό.
Οι προσευχές και οι δεήσεις από μόνες τους δεν μας οδηγούν στην τελειότητα. Στην τελείωση οδηγεί ο Κύριος που έρχεται και κατοικεί μέσα μας, όταν εμείς εκτελούμε τις εντολές Του. Και μια από τις πρώτες εντολές είναι να γίνεται στη ζωή μας το θέλημα όχι το δικό μας, αλλά του Θεού. Και να γίνεται με την ακρίβεια που γίνεται στον Ουρανό από τους αγγέλους. Για να μπορούμε κι εμείς να λέμε: «Κύριε, όχι όπως εγώ θέλω, αλλά όπως Εσύ· ‘’γενηθήτω τὸ θέλημά σου, ὡς ἐν οὐρανῷ, καὶ ἐπὶ τῆς γῆς’’».
Χωρίς, λοιπόν, τον Χριστό μέσα μας, οι προσευχές και οι δεήσεις οδηγούν στην πλάνη.

[toula]

Ο αχάριστος επαίτης
Κάποιος επαίτης πλησίασε τον Άγιο πατριάρχη Αλεξανδρείας Ιωάννη τον Ελεήμονα († 619 μ.Χ.) και του ζήτησε ελεημοσύνη. Εκείνος έδωσε αμέσως εντολή να τον βοηθήσουν. Τα χρήματα, όμως, που πήρε δεν τον ικανοποίησαν. Του φάνηκαν λίγα. Ανοίγει τότε το απύλωτο στόμα του και βρίζει κατά πρόσωπο τον τίμιο ιεράρχη. Η προσβολή ήταν μεγάλη! Όλοι αγανακτούν και εξαγριώνονται. Θέλουν να χτυπήσουν τον υβριστή. Να τον αρπάξουν και να τον πετάξουν αμέσως έξω.
Πόσο διαφορετικά αντιμετωπίζει την προσβολή ο ταπεινός πατριάρχης! Τον ατενίζει ήρεμος και γλυκύς. Δεν εξαγριώνεται καθόλου. Δεν προσβάλλεται. Και με τη χαρακτηριστική του πραότητα λέει:
«Αφήστε τον ήσυχο, αδελφοί. Εγώ εξήντα χρόνια προσβάλλω με τα έργα μου τον Χριστό και με ανέχεται! Και τώρα δεν θα βαστάξω μια τόσο μικρή προσβολή από αυτόν;».
Ο ταπεινός και μεγαλόκαρδος Άγιος δεν γνωρίζει την αρρωστημένη εγωϊστική υπερευαισθησία, αλλά ούτε και την εκδίκηση. Ξέρει να ευεργετεί και αυτούς ακόμη που τον βρίζουν. Αυτό κάνει και στον άξεστο επαίτη:
«Δώστε του, προστάζει, και άλλα χρήματα, και αφήστε τον ήσυχο να φύγει».
Χαρίσματα και Χαρισματούχοι, τ. Γ΄, σσ. 203-204, εκδ. Ιερά Μονής Παρακλήτου.

[toula]

Αλλοίμονό μου! Άκουσα την προτροπή σου, αλλά δεν την τήρησα. Πώς να μπω στην Εκκλησία; Πώς, πάλι, να ακούσω τον λόγο σου;
Μα ακριβώς γι’ αυτό έλα, επειδή δεν τήρησες τον λόγο. Να τον ξανακούσεις και να τον τηρήσεις.
Ο γιατρός αν σου βάλει φάρμακο και δεν σε καθαρίσει, δεν θα ξαναεπιχειρήσει; Και την άλλη μέρα το ίδιο φάρμακο θα σου βάλει. Αν ο ξυλοκόπος, που θέλει να κόψει μεγάλο δέντρο, καταφέρει μια τσεκουριά και δεν πέσει το άχρηστο δέντρο, σταματάει; Δεν δίνει και δεύτερη και τρίτη και τέταρτη και πέμπτη και δέκατη, μέχρις ότου πέσει το δέντρο;
Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος

[toula]

«Λέγει η Θεοτόκος εις τον κάθε Χριστιανό:
“Το συχνό σου Χαίρε, θα γίνη ευχάριστο εις Εμένα,
όταν απέχης από το μίσος, το ψεύδος και την κλοπή των ξένων υπαρχόντων.
Διότι, ενόσω καταπιέζεις τους πτωχούς θλίβοντάς τους
με τόκους και αφόρητες φορολογίες,
σε τίποτε δεν διαφέρεις από τον ειδωλολάτρη
και τον Χριστοκτόνο, έστω κι αν καυχάσαι με το Βάπτισμα...
Εγώ δεν σε εισακούω, έστω κι αν ψάλλης
αμέτρητους Κανόνες και Τροπάρια με όμορφη και δυνατή φωνή…”»!!!
Άγιος Μάξιμος ο Γραικός

[toula]

«Πίστις!!!
Θείο δώρο, καρπός της Θείας Αποκαλύψεως, γνώσι των Μυστηρίων, Ουράνια Σοφία, Διδάσκαλος των Θείων Αληθειών, σκάλα Ουρανού και Γης, σύνδεσμος Θεού και ανθρώπων, απόδειξι της φιλίας και της Αγάπης του Θεού, φανέρωσι της μεταδόσεως των Ουρανίων Αγαθών!
Με ποιά λόγια να εκφράσω την Δύναμί Σου;;;
Η Δύναμί Σου ως Θείο Δώρο είναι αληθινά Θεία!
Η δε Ενέργειά Σου Άπειρη, ίση προς τη Θεία Θέλησι, καθότι ενεργεί με τη Θεία Δύναμι, όσα ο νούς είναι αδύνατο να κατανοήση!
Εσύ φωτίζεις ως Φως αυτούς, που έχει θολώσει και σκοτισθή ο νούς τους!
Εσύ καθοδηγείς όσους ζητούν την αλήθεια στις Γραφές και γίνεσαι Ασφαλής Οδηγός στη γνώσι!
Εσύ θερμαίνεις βαθειά με Θείο έρωτα τις καρδιές και ανάβεις σ’ αυτές την Θεία Αγάπη!
Εσύ γεννάς την αληθινή ελπίδα, αφού με μυστικό τρόπο αναζητάς και φανερώνεις των ελπιζομένων την υπόστασι!
Εσύ περιβάλλεις με πορφύρα υιού Βασιλέως, όσους φωτίσθηκαν από ’σένα!
Εσύ δωρίζεις σ’ αυτούς τα Χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος!
Εσύ σκεπάζεις τους πιστούς με πνεύμα σοφίας, πνεύμα συνέσεως, πνεύμα γνώσεως και αληθείας, πνεύμα θελήσεως και δυνάμεως, πνεύμα φόβου Θεού!
Εσύ δίνεις αφθόνους τους Καρπούς του Αγίου Πνεύματος!
Εσύ γεμίζεις την καρδιά του Πιστού με αγάπη, χαρά, ειρήνη, μακροθυμία, χρηστότητα, αγαθωσύνη, πραότητα και εγκράτεια!
Η Δύναμί Σου, διαπλάθει τον άνθρωπο που έχει διαφθαρη από την αμαρτία, τον επαναφέρει στο αρχαίο κάλλος και τον αναδεικνύει Εικόνα Θεού!
Η Ενέργειά Σου, επειδή κινείται από την Θεία Δύναμι, πείθει τον νου να Σέ ακολουθή και να πληροφορή την καρδιά γιά την αλήθεια όσων ο Θεός αποκαλύπτει!Το Θείο Σου Φως διαχέεται στον πιστό και διαφωτίζει τον νου του γιά να κατανοήση τις Γραφές!
Εσύ ανοίγεις διάπλατα τους οφθαλμούς της διανοίας και Εσύ αγγίζεις τις χορδές της καρδιάς γιά να λατρεύσουν τον Θεόν και να Τόν υμνούν ακατάπαυστα!
Εσύ διδάσκεις την πειθαρχία εις τον Θεόν!
Εσύ διδάσκεις την κατανόησι στα Νοήματα των Αγίων Προφητών!
Εσύ φωτίζεις στην κατανόησι των Λόγων των Αγίων Αποστόλων!
Εσύ επαγγέλλεσαι την τελεία ηθική!
Εσύ βάζεις τον αγαθό λογισμό στον πιστό!
Εσύ αποκαλύπτεις τη Θεία Σου Δύναμι και Ενέργεια αλλά και τον Θείο Σου χαρακτήρα, ακόμη και στους απίστους!
Εσύ προσείλκυσες τα Έθνη εις την σωτηρία!
Εσύ κατέκτησες όλον τον Κόσμο!
Εσύ ξεγύμνωσες τις συναγωγές των Εθνών!
Εσύ κατατρόπωσες την απιστία!
Εσύ έστησες το Τρόπαιο του Τιμίου Σταυρού εις το μέσον της γης!
Σε Εσένα υποτάχθηκαν Βασιλιάδες!
Σε Εσένα προσέτρεξαν Άρχοντες και ποιμένες των Λαών!
Εσύ απέδειξες ότι, οι φιλόσοφοι είναι άσοφοι!
Εσύ τους ταπεινούς ανέδειξες σοφούς και ικανοτάτους ρήτορες!
Εσύ κηρύχθηκες στον κόσμο και τον κόσμο διαφώτισες!
Εσύ, αφού κατέκτησες τα Έθνη, τα αγίασες!
Εσύ τον αρχαίο κόσμο τον γερασμένο από την αμαρτία, τον ανέδειξες με τη Θεία Σου Δύναμι!
Εσύ κατήργησες τους σκληρούς νόμους!
Εσύ αναστήλωσες την δικαιοσύνη!
Εσύ καταδίκασες τους πολέμους!
Εσύ την Ειρήνη στον κόσμο εστερέωσες!
Εσύ καλλιέργησες την ισότητα και χάρισες την αληθινή ελευθερία!
Εσύ κατήργησες την δύναμι του Διαβόλου!
Εσύ εγκατέστησες την Βασιλεία των Ουρανών πάνω εις την γη!
Εσύ απεμάκρυνες την πικρή λύπη από τον κόσμο!
Εσύ εδώρισες στον κόσμο την ανεκλάλητη και άφατη χαρά!
Εσένα λοιπόν τιμούμε επάξια!
Εσένα περιθάλπουμε στις καρδιές μας, και έχοντας εσένα, παίρνουμε θάρρος και ελπίζουμε να τύχουμε της Βασιλείας του Θεού και των Αιωνίων Αγαθών!
Αμήν!»!!!
Άγιος Νεκτάριος Πενταπόλεως
Πηγή κειμένου : «Τό Γνῶθι σαὐτόν», ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ. Του Αγίου Νεκταρίου.

[toula]

Όποιος δεν έχει Πνευματικό, για να τον συμβουλεύεται στην πνευματική του πορεία, μπερδεύεται, κουράζεται, καθυστερεί και δύσκολα θα φθάσει στον προορισμό του.
Αν δίνει μόνος του λύση στα προβλήματά του, όσο σοφός και αν είναι, επειδή κινείται με αυτοπεποίθηση και υπερηφάνεια, μένει σκοτισμένος.
Ενώ, όποιος ταπεινώνεται και πηγαίνει με εμπιστοσύνη και αυταπάρνηση στον Πνευματικό και ζητά τη γνώμη του, βοηθιέται και του δίνει τη σωστή απάντηση.
Σήμερα το πιο απαραίτητο είναι να βρουν οι άνθρωποι έναν Πνευματικό, να εξομολογούνται, να του έχουν εμπιστοσύνη και να τον συμβουλεύονται.
Αν έχουν Πνευματικό και βάλουν ένα πρόγραμμα με προσευχή και λίγη μελέτη, εκκλησιάζονται, κοινωνούν, τότε δεν έχουν τίποτε να φοβηθούν σ’ αυτήν τη ζωή.
Άγιος Παΐσιος ο Αγιορείτης

[toula]

Όσοι εξακολουθούμε την Κυριακή να πηγαίνουμε στην Εκκλησία νιώθουμε ότι η εβδομάδα μας τελειώνει ή και αρχίζει με έναν ξεχωριστό τρόπο.
Συμμετέχουμε σε ένα μυστήριο γνώσης της αλήθειας, που είναι ο αναστημένος Χριστός, ο Θεός που έγινε άνθρωπος για να μας δωρίσει τη θέωση.
Συμμετέχουμε σε μία συνάντηση κοινωνίας του Χριστού, αλλά και δικής μας κοινωνίας με τους συνανθρώπους μας, με τους οποίους μοιραζόμαστε τη γιορτή της θείας Λειτουργίας.
Συμμετέχουμε στο μυστήριο της αγάπης που γίνεται προσευχή για ζώντες και κεκοιμημένους.
Αναφέρουμε τη ζωή μας στον Θεό, ακολουθώντας μια παράδοση αιώνων, που θέλει την Κυριακή, την ημέρα του Κυρίου, να είναι η υπόμνηση της αγάπης που ο Θεός έδειξε δημιουργώντας μας και ανακαινίζοντάς μας με την ενανθρώπηση του Υιού Του και οδηγώντας στην υπέρβαση του θανάτου, διά της Αναστάσεώς Του.
Η Κυριακή τα τελευταία χρόνια τείνει να μετατραπεί σε ημέρα ύπνου. Οι άνθρωποι, ιδίως οι νεώτεροι, ξενυχτούν το Σαββατόβραδο, με αποτέλεσμα την Κυριακή να επιλέγουν να μην εκκλησιαστούν.
Από την άλλη, προτιμούν να κοιμηθούν και να ξεκουραστούν, καθώς όλη η εβδομάδα είναι προσανατολισμένη στο πρόγραμμα της ζωής και απομένει μόνο η Κυριακή, για να ηρεμήσουν, όπως πιστεύουν.
Σαν να μην έφτανε αυτό, η Κυριακή γίνεται και ημέρα κατανάλωσης, καθώς κάποιες φορές τον χρόνο, στα τουριστικά μέρη όλο το καλοκαίρι, τα εμπορικά καταστήματα είναι ανοιχτά, ώστε να γίνουν οι αγορές που δεν είναι πάντοτε εφικτό να πραγματοποιηθούν τις καθημερινές.
Να μην πούμε για τις καφετέριες, τα ζαχαροπλαστεία, τις ταβέρνες και τα εστιατόρια, που μέχρι το απόγευμα της Κυριακής κάνουν ίσως τον μεγαλύτερο τζίρο της εβδομάδας.
Αν μέσα μας δεν ξαναβρούμε το νόημα της Κυριακής, που περνά από την αίσθηση της γιορτής, τότε δύσκολα θα μπορέσουμε να βρούμε κίνητρα και για μας, κυρίως όμως για τα παιδιά μας, για να τοποθετήσουμε τον εκκλησιασμό ως κλειδί για το τέλος της προηγούμενης και την αρχή της επόμενης εβδομάδας.
Αν δεν νιώσουμε την Ενορία σπίτι μας, και εδώ είναι ευθύνη και των ιερέων, αλλά και του κάθε πιστού, που δεν πρέπει να θεωρεί τον εκκλησιασμό ως τήρηση ατομικού θρησκευτικού καθήκοντος, αλλά ως έκφραση της αγάπης που ο Θεός δίνει, αλλά και της επίγνωσης ότι ο χριστιανός υπάρχει για το «εμείς» και όχι για το «μόνο εγώ». Το «εμείς» το βρίσκουμε στη θεία Λειτουργία. Γι’ αυτό και χρειάζεται και η λειτουργία μετά τη Λειτουργία. Ο καφές και το κέρασμα στο Πνευματικό κέντρο της Ενορίας. Η συζήτηση και η χαρά του «μαζί». Η συμπλήρωση της πνευματικής χαράς. Η διάσωση του ήθους της κοινότητας. Η αίσθηση ότι η Κυριακή είναι όντως η ξεχωριστή ημέρα της εβδομάδας και της ζωής.
Ο Χριστός ως παρών τελικά στις καρδιές. Γιατί είναι δώρο η Κυριακή και όχι κατασκεύασμα. Ακόμη και όσοι έχουν υψωθεί πιο πάνω από τους λογισμούς, όπως λέει ο ασκητικός λόγος, δεν μπορούνε να νιώσουν το μυστήριο. Μόνο χαρίζεται σε όσους πιστεύουν. Σε όσους αγαπούνε. Σε όσους χαίρονται για το νόημα της σχέσης με τον Θεό και τον πλησίον, που κάνει την Κυριακή αληθινή ομορφιά.
† π. Θεμιστοκλής Μουρτζανός

[toula]

Η ταπείνωση, όπως κάθε αρετή, κερδίζεται με ορισμένους κόπους.
Πριν από όλα όμως θα πρέπει να ξέρουμε τι σημαίνει ταπείνωση. Η ταπείνωση είναι, σύμφωνα με τον άγιο Ιωάννη της Κλίμακος, ένα δώρο χωρίς όνομα, το οποίο βέβαια το γνωρίζει αυτός που το έχει. Είναι ένα δώρο του Θεού, το οποίο το καταλαβαίνεις κατά το μέτρο που το δέχεσαι.
Όμως, επειδή η ταπείνωση παρουσιάζει κάποιες εκδηλώσεις, μπορούμε να αναγνωρίσουμε, να καταλάβουμε μέσα από τις εκδηλώσεις που έχει η ζωή μας, τι θέση έχει η ταπείνωση μέσα σ’ αυτήν. Πιο συγκεκριμένα, μπορούμε να καταλάβουμε αν έχουμε ή αν δεν έχουμε ταπείνωση, αφού ξέρουμε ότι δεν μπορεί να συνυπάρχει με την έπαρση. Επομένως, ταπείνωση είναι η έλλειψη έπαρσης. Όταν ο άνθρωπος ικανοποιείται με ό,τι μπορεί να κατορθώσει με τη χάρη του Θεού, όταν σχετίζει, συνδέει τα πάντα με τη χάρη του Θεού, τότε βρίσκεται μέσα στον δρόμο της ταπείνωσης. Γιατί η ταπείνωση είναι ένα δώρο του Θεού και μία από τις μεθόδους με τις οποίες κερδίζεται είναι η προσευχή.
Η ταπείνωση, λένε οι Πατέρες της Εκκλησίας, κερδίζεται με τη σωματική άσκηση, με την εκπλήρωση των υποχρεώσεων που έχουμε αναλάβει. Η ταπείνωση κερδίζεται με την υπακοή, με την εμπιστοσύνη στην πνευματική καθοδήγηση και με έργα τα οποία οδηγούν στην ψυχή να συνειδητοποιήσει τη χάρη και τις δωρεές του Θεού.
Όμως η ταπείνωση έχει και άλλες περισσότερες όψεις. Ο άγιος Ισαάκ ο Σύρος αναφέρει μία ταπείνωση που είναι υπεράνω όλων των αρετών, που συνοδεύει όλες τις αρετές και είναι αυθεντική τότε, όταν αυτός που έχει ταπείνωση έχει και όλες τις άλλες αρετές. Έτσι κατανοείται η ταπείνωση της Θεοτόκου η οποία είπε: «Ὅτι ἐπέβλεψεν ἐπὶ τὴν ταπείνωσιν τῆς δούλης αὐτοῦ. Ἰδοὺ γὰρ ἀπὸ τοῦ νῦν μακαριοῦσί με πᾶσαι αἱ γενεαί» (Λουκ. 1, 48). Ή, πάλι, η ταπείνωση του Ιωάννη του Βαπτιστή, που είπε για τον Χριστό: «Ἐκεῖνον δεῖ αὐξάνειν, ἐμὲ δὲ ἐλαττοῦσθαι» (Ιω. 3, 30). Και τα δύο αυτά πρόσωπα είχαν ταπείνωση βασισμένη στις αρετές, είχαν την πιο υψηλή, την πιο αυθεντική ταπείνωση.
Αλλά υπάρχει και μία ταπείνωση για τον αρχάριο πνευματικά. Για τον άνθρωπο που αναγνωρίζει τα αμαρτήματά του, που έχει συνείδηση πιο πολύ της αμαρτωλότητας παρά της ταπείνωσης. Αλλά στην περίπτωση αυτή πάλι υπάρχει σύνδεση με την ταπείνωση. Και τούτο, γιατί ό,τι συνδέεται με κάθε άνθρωπο βρίσκεται σε σχέση με το επίπεδο του ανθρώπου και δεν είναι δυνατόν να έχεις την υψηλή μορφή της ταπείνωσης που περιγράψαμε, αν είσαι αρχάριος στον αγώνα των αρετών.
Ταπείνωση είναι, για παράδειγμα, αυτό που έκανε και η αμαρτωλή γυναίκα που έβρεχε με τα δάκρυά της τα πόδια του Χριστού και τα σκούπιζε με τα μαλλιά της, τα φιλούσε και τα άλειφε με το μύρο (Λουκ. 7, 36-50). Και βέβαια η γυναίκα αυτή έλαβε την άφεση των αμαρτημάτων της. Αυτή είναι ταπείνωση των αρχαρίων. Σε κάθε περίπτωση πρέπει να ερευνούμε και να παρατηρούμε τι τελικά μας χαρακτηρίζει, έπαρση ή ταπείνωση, και να συνειδητοποιούμε το μέτρο στο οποίο πρέπει να κατευθυνθούμε μέσα στο δρόμο της ταπείνωσης.
(†) Γέροντας Θεόφιλος Παραϊάν

[toula]

Θα μας κοσκινίσει. Άγιος Πορφύριος Καυσοκαλυβίτης.
Θα μας κοσκινίσει.
Μαρτυρία κ. Εμμανουήλ Ρουσσάκη. Καθηγητής Θεολογίας Ηράκλειο Κρήτης
Τό 1998, γιά µία περίοδο, ἤμουν σέ πολύ δύσκολη κατάσταση. Περνοῦσα μεγάλους πειρασμούς καί ἔνιωθα ἕναν διαρκή πόλεμο ἀπό τόν πονηρό. Εἶχα τόσους πολλούς καί µπερδεµένους λογισμούς πού ἔνιωθα σάν μεθυσμένος. Δέν καταλάβαινα τί μοῦ γινότανε καί μόλις μπῆκα στό Κελλί του, µέ ρώτησε:
"Ἔχεις πολλούς πειρασμούς ἐσύ τώρα... Ἔεε;
-Ναί, Γέροντα, ἔχω...
-Τί θά πεῖ; “ Ἰδού ὁ Σατανᾶς ἐξῃτήσατο ὑμᾶς τοῦ σινιάσαι ὡς τόν σῖτον”,1
-Ὁ Σατανᾶς ζήτησε ἀπό τόν Θεό τό δικαίωµα νά μᾶς κοσκινίσει σἀν τό σιτάρι.
-“Άχ µωρέ, αὐτό κάνει τώρα μέ σένα! Ἄκουσε, ὅταν ἤμουν στό Ἅγιον Ὄρος γνώρισα ἕναν ἀσκητή πού εἶχε µεγάλη ἀγάπη, θεῖο ἔρωτα..., εἶχε πόθο γιά τόν Θεό. Ἔτρεχε στήν ὑπακοή του καί ἦταν ὅλος φωτιά! Μία ἡμέρα βλέπει ἕναν δαιμονισµένο, τόν λυπήθηκε καί εἶπε στό δαιμόνιο:
"Ἔβγα ἀπ᾿ τόν ἄνθρωπο!
-Καί... ποῦ νά πάω; Ῥὠτησε τό δαιμόνιο µέσα του.
-Νά, ἔλα σέ µένα..Τοῦ εἶπε ὁ ἀσκητής καί τό δαιµόνιο κάθισε ἐπάνω του. Πέρασαν πέντε, πέρασαν δέκα, πέρασαν εἴκοσι ἡμέρες καί µία ἡμέρα τοῦ εἶπε ἀγανακτισμένο τό δαιμόνιο:
«Δέν σε μπορῶ ἆλλο θά φύγω, γιατί µέ κούρασες, «Φύγε, Μήτε ὅταν ἦρθες σέ κατάλαβα, µήτε τώρα πού φεύγεις σέ καταλαβαίνω...
Βλέπεις τί συνέβη µέ τόν ἀσκητή; Γιατί; Διότι εἶχε θεῖο ἔρωτα, πάθος γιά τόν Χριστό!
Μοῦ ἔκαναν µεγάλη ἐντύπωση αὐτά τά λόγια τοῦ Ἁγίου, Ὅταν στήν καρδιά τοῦ Χριστιανοῦ καίει αὐτή ἡ θεϊκή φλόγα γιά τὸν Χριστό, δέν φοβᾶται τίποτα καί ὁ διάβολος δέν πλησιάζει Μέ τήν εὐχή του, ἐκείνη τήν ἡμέρα, μοῦ ἦρθε τόσο µεγάλη χαρά, πού ἔφυγα κυριολεκτικά πετώντας. Πᾶνε καί οἱ λογισμοί..., φύγανε ὅλα.
Μία ἄλλη φορά πού πῆγα καί εἶχα πάλι διάφορους ἀρνητικούς λογισμούς πού μέ βασανίζανε καί δέν μποροῦσα νά τούς διώξω γιά νά ἡσυχάσω, μοῦ εἶπε:
«Καλός εἶσαι ἐσύ, ἀλλά δέν ξέρεις νά ἀγωνίζεσαι... Ἄς ὑποθέσουμε ὅτι οἱ ἐχθροί ήρθαν ἐδῶ ἀπ’ ἔξω, γιά νά καταλάβουν τό Κελλί. Ἐσύ, ξέρεις τί κάνεις Κάθεσαι στἠν πόρτα, ρίχνεις µία σπρωξιά στὀν ἕναν πού θέλει νά μπεῖ µέσα, µετά µία σπρωξιά στόν ἄλλον καί ἀπό τίς σπρωξιές, σέ λίγο, κουράζεσαι καί πέφτεις κάτω. Δέν κάνουμε ἔτσι.. Ἄκουσε, καλοῦμε μερικούς φίλους, τούς βλέπει ὁ ἐχθρός ἀπ’᾿ ἔξω καί δέν μπαίνει µέσα! "Ποιούς φίλους; "Τόν Χριστό, τήν Παναγία, τούς Ἁγίους...
Βιβλιογραφία. Ο όσιος Πορφύριος ο Προφήτης.
Μαρτυρίες.
Εκδόσεις. Αγιοπαυλιτικο Ιερό κελλί Αγίων Θεοδώρων Άγιον Όρος. Τόμος Γ.