Το 'Αγιο Όρος και ο εθνοφυλετισμός
Συντονιστής: Συντονιστές
Μέρος 11ο
Μετά την έναρξη του Β' Βαλκανικού πολέμου και την άρνηση του βουλγαρικού στρατού να παραδοθεί σε μονάδα του Ελληνικού στόλου, ομάδα κελλιωτών και λαϊκών με επικεφαλής τον αστυνόμο, πολιόρκησε την οχυρωμένη μονή Ζωγράφου και έριξε μερικές εκφοβιστικές βολές. Η στενή πολιορκία και η πάροδος του χρόνου ανάγκασαν το βουλγαρικό τμήμα να παραδοθεί στις 21 Ιουνίου και να μεταφερθεί αιχμάλωτο στον Πειραιά. Εν τω μεταξύ είχε αναγγελθεί η νικηφόρος προέλαση και καταδίωξη του βουλγαρικού στρατού από τον Ελληνικό στις μάχες Κιλκίς- Λαχανά. Κάτι παρόμοιο είχε συμβεί και με την κατάληψη της Θεσσαλονίκης από τον Ελληνικό στρατό όπου οι Βούλγαροι εξεδιώχθησαν με μάχη.
Οι Έλληνες δεν προέβησαν σε καμία ενέργεια κατά των Ζωγραφιτών μοναχών εφόσον είχαν αποχωρήσει και τα στρατεύματα από εκεί. Πάντως ο πληθυσμός των βουλγάρων μοναχών Αγιορειτών επηρεάστηκε άμεσα από την έκβαση του Β' Βαλκανικού πολέμου και την ήττα και υποχώρηση των Βουλγάρων.
Το έτος 1913 οι βούλγαροι κατά εθνότητα μοναχοί ήταν 243, ενώ κατά υπηκοότητα μόνο 17. Ωστόσο το 1910, οπότε ο Αγιορείτικος πληθυσμός βρισκόταν στο απόγειο του, οι βούλγαροι μοναχοί είχαν φθάσει τους 307. Οι μεγάλες διακυμάνσεις των αριθμών οφείλονται κατά κύριο λόγο στις ανασυντάξεις των βαλκανικών κρατών.
Μετά την έναρξη του Β' Βαλκανικού πολέμου και την άρνηση του βουλγαρικού στρατού να παραδοθεί σε μονάδα του Ελληνικού στόλου, ομάδα κελλιωτών και λαϊκών με επικεφαλής τον αστυνόμο, πολιόρκησε την οχυρωμένη μονή Ζωγράφου και έριξε μερικές εκφοβιστικές βολές. Η στενή πολιορκία και η πάροδος του χρόνου ανάγκασαν το βουλγαρικό τμήμα να παραδοθεί στις 21 Ιουνίου και να μεταφερθεί αιχμάλωτο στον Πειραιά. Εν τω μεταξύ είχε αναγγελθεί η νικηφόρος προέλαση και καταδίωξη του βουλγαρικού στρατού από τον Ελληνικό στις μάχες Κιλκίς- Λαχανά. Κάτι παρόμοιο είχε συμβεί και με την κατάληψη της Θεσσαλονίκης από τον Ελληνικό στρατό όπου οι Βούλγαροι εξεδιώχθησαν με μάχη.
Οι Έλληνες δεν προέβησαν σε καμία ενέργεια κατά των Ζωγραφιτών μοναχών εφόσον είχαν αποχωρήσει και τα στρατεύματα από εκεί. Πάντως ο πληθυσμός των βουλγάρων μοναχών Αγιορειτών επηρεάστηκε άμεσα από την έκβαση του Β' Βαλκανικού πολέμου και την ήττα και υποχώρηση των Βουλγάρων.
Το έτος 1913 οι βούλγαροι κατά εθνότητα μοναχοί ήταν 243, ενώ κατά υπηκοότητα μόνο 17. Ωστόσο το 1910, οπότε ο Αγιορείτικος πληθυσμός βρισκόταν στο απόγειο του, οι βούλγαροι μοναχοί είχαν φθάσει τους 307. Οι μεγάλες διακυμάνσεις των αριθμών οφείλονται κατά κύριο λόγο στις ανασυντάξεις των βαλκανικών κρατών.
-
konstantinoupolitis
- Κορυφαίος Αποστολέας
- Δημοσιεύσεις: 1080
- Εγγραφή: Τετ Ιαν 17, 2007 6:00 am
- Τοποθεσία: Μακεδονία
Μέρος 12ο
Κι ας έλθουμε στο Β' Παγκόσμιο Πόλεμο για να δούμε πως προχώρησε πλέον ο φυλετικός ανταγωνισμός και στο Άγιον Όρος. Η εισβολή και κατοχή των Γερμανικών στρατευμάτων το 1941 εμφάνισε και πάλι τον κίνδυνο της βουλγαρικής προσπάθειας για είσοδο και κατοχή του Άθω. Οι λεηλασίες και η σύληση των μονών της Εικοσιφοίνισας στο Παγγαίο και των Τιμίου Προδρόμου στο Μεντίκιο της Ανατολικής Μακεδονίας και οι ωμότητες σε βάρος Ελληνικών πληθυσμών από το βουλγαρικό στρατό, δημιούργησαν το φόβο για ανάλογη συμπεριφορά των βουλγάρων και στο Άγιον Όρος. Παράλληλα, οι βουλγαρικής καταγωγής μοναχοί, οι οποίοι είχαν πληροφορηθεί την επιδίωξη της βουλγαρικής κυβερνήσεως να προσαρτήσει στα εδάφη της τη Θεσσαλονίκη και τη Χαλκιδική με το Άγιον Όρος, άφηναν με έντεχνο τρόπο να εννοηθεί η επικείμενη διείσδυση των βουλγάρων στην Αθωνική πολιτεία. Και δυστυχώς η εγκατάλειψη του Αγίου Όρους από την Ελληνική διοίκηση και τη Χωροφυλακή, μετά την κατάρρευση του μετώπου το 1941, ενέτεινε τις ανησυχίες των Ελλήνων μοναχών. Στις 19 Απριλίου του 1941, ο βούλγαρος βασιλιάς Βόρης συνάντησε τον Αδόλφο Χίτλερ με σκοπό να συζητήσουν το διαμελισμό της νότιας Βαλκανικής. Το ενδεχόμενο καταλήψεως του Αγίου Όρους από το βουλγαρικό στρατό και η παραχώρηση των Ελληνικών περιοχών της δυτικής Θράκης και Ανατολικής Μακεδονίας στη Βουλγαρία για τη μετέπειτα προσάρτηση τους στη χώρα αυτή, ώθησαν τους Έλληνες μοναχούς να αντιδράσουν άμεσα και με διορατικότητα. Στις 22 Απριλίου 1941, 5 Αξιωματικοί του Γερμανικού στρατού επισκέφτηκαν την Ιερά Κοινότητα στις Καρυές και διαβεβαίωσαν τους εκεί αντιπροσώπους ότι θα διαφυλάξουν τα προνόμια του Αγίου Όρους. Προηγουμένως οι αντιπρόσωποι των 20 μονών είχαν ζητήσει με επιστολές τους προς τον Χίτλερ να αναλάβει την προστασία και τη διατήρηση του καθεστώτος της αυτόνομης μοναχικής πολιτείας. Η άμεση και θετική ανταπόκριση του Χίτλερ συνεπαγόταν την απαγόρευση εισόδου βουλγαρικών στρατιωτικών μονάδων που είχαν ήδη στρατοπεδεύσει στην Ιερισσό.
Κι ας έλθουμε στο Β' Παγκόσμιο Πόλεμο για να δούμε πως προχώρησε πλέον ο φυλετικός ανταγωνισμός και στο Άγιον Όρος. Η εισβολή και κατοχή των Γερμανικών στρατευμάτων το 1941 εμφάνισε και πάλι τον κίνδυνο της βουλγαρικής προσπάθειας για είσοδο και κατοχή του Άθω. Οι λεηλασίες και η σύληση των μονών της Εικοσιφοίνισας στο Παγγαίο και των Τιμίου Προδρόμου στο Μεντίκιο της Ανατολικής Μακεδονίας και οι ωμότητες σε βάρος Ελληνικών πληθυσμών από το βουλγαρικό στρατό, δημιούργησαν το φόβο για ανάλογη συμπεριφορά των βουλγάρων και στο Άγιον Όρος. Παράλληλα, οι βουλγαρικής καταγωγής μοναχοί, οι οποίοι είχαν πληροφορηθεί την επιδίωξη της βουλγαρικής κυβερνήσεως να προσαρτήσει στα εδάφη της τη Θεσσαλονίκη και τη Χαλκιδική με το Άγιον Όρος, άφηναν με έντεχνο τρόπο να εννοηθεί η επικείμενη διείσδυση των βουλγάρων στην Αθωνική πολιτεία. Και δυστυχώς η εγκατάλειψη του Αγίου Όρους από την Ελληνική διοίκηση και τη Χωροφυλακή, μετά την κατάρρευση του μετώπου το 1941, ενέτεινε τις ανησυχίες των Ελλήνων μοναχών. Στις 19 Απριλίου του 1941, ο βούλγαρος βασιλιάς Βόρης συνάντησε τον Αδόλφο Χίτλερ με σκοπό να συζητήσουν το διαμελισμό της νότιας Βαλκανικής. Το ενδεχόμενο καταλήψεως του Αγίου Όρους από το βουλγαρικό στρατό και η παραχώρηση των Ελληνικών περιοχών της δυτικής Θράκης και Ανατολικής Μακεδονίας στη Βουλγαρία για τη μετέπειτα προσάρτηση τους στη χώρα αυτή, ώθησαν τους Έλληνες μοναχούς να αντιδράσουν άμεσα και με διορατικότητα. Στις 22 Απριλίου 1941, 5 Αξιωματικοί του Γερμανικού στρατού επισκέφτηκαν την Ιερά Κοινότητα στις Καρυές και διαβεβαίωσαν τους εκεί αντιπροσώπους ότι θα διαφυλάξουν τα προνόμια του Αγίου Όρους. Προηγουμένως οι αντιπρόσωποι των 20 μονών είχαν ζητήσει με επιστολές τους προς τον Χίτλερ να αναλάβει την προστασία και τη διατήρηση του καθεστώτος της αυτόνομης μοναχικής πολιτείας. Η άμεση και θετική ανταπόκριση του Χίτλερ συνεπαγόταν την απαγόρευση εισόδου βουλγαρικών στρατιωτικών μονάδων που είχαν ήδη στρατοπεδεύσει στην Ιερισσό.
Φίλε μου οι Θεολόγοι του Forum μπορείτε να προσφέρετε πάρα πολλά με τις γνώσεις σας και επίσης να διορθώνετε τα λάθη μας.konstantinoupolitis έγραψε:Μακάρι μεγάλο ποσοστό δημοσιεύσεων να ήταν σαν το δικό σου και γενικά να υπάρχουν κείμενα που να μπορούν να πληροφορήσουν τα μέλη και τους επισκέπτες για διάφορα θέματα, καθώς και να δημιουργήσουν προϋποθέσεις για γόνιμους διαλόγους.
Οι υπόλοιποι απλά περιοριζόμαστε στο να αντιγράφουμε οτι κρίνουμε ωφέλιμο να βρίσκεται edo.
Μέρος 13ο
Το Άγιον Όρος υπήχθη μέχρι, το τέλος του 1941 στη δικαιοδοσία του Γερμανικού Φρουραρχείου του Λαγκαδά. Όταν στις 10 Ιανουαρίου 1942 μεταστάθμευσε στο Κιλκίς, η περιοχή ευθύνης του περιήλθε στο Φρουραρχείο θεσσαλονίκης. Οι Διοικήσεις του Φρουραρχείου σεβάστηκαν το αυτοδιοίκητο των μονών αποφεύγοντας να επέμβουν στις εσωτερικές υποθέσεις των. Ωστόσο, η επιμονή των πανσλαβιστών για διείσδυση των βουλγάρων συνεχίστηκε και στις αρχές του 1942, οπότε καταβάλλονταν προσπάθειες από τους αντιπροσώπους των μονών Αγίου Παντελεήμονα και Ζωγράφου για απόσπαση της διοίκησης του Αγίου Όρους από το Ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών και την υπαγωγή του στην τότε Γενική Διοίκηση Μακεδονίας. Και στις 26 Μαρτίου του 1942, ο διοικητής του Αγίου Όρους Καρφιωτάκης ανακοίνωνε τη ματαίωση της υπαγωγής και την αποφυγή κατ' επέκταση των σλαβικών σχεδίων.
Παράλληλα, το πρόβλημα του επισιτισμού που έγινε ιδιαίτερα αισθητό στο Άγιον Όρος το χειμώνα του 1941, καθιστούσε δύσκολες έως και ανύπαρκτες τις αποστολές τροφίμων και ρουχισμού. Επιπλέον, η κατασκευή και πώληση αγιογραφικών εκ μέρους των μοναχών είχε παύσει, ενώ οι Γερμανικές αρχές συχνά δέσμευαν τα γεωργικά προϊόντα των μοναχών για την εξυπηρέτηση των αναγκών του Γερμανικού στρατού. Η κατάσταση αυτή είχε συμβάλει, όπως ήταν επόμενο, στην οικονομική εξαθλίωση των μοναχών. Όμως, από το άλλο μέρος, η βουλγαρική κυβέρνηση ενίσχυε τη μονή Ζωγράφου, όχι μόνο με χρηματικές επιχορηγήσεις αλλά και με πλουσιοπάροχες αποστολές τροφίμων. Επιπλέον στις 2 Φεβρουαρίου 1942, ψηφίστηκε στη Βουλγαρία νόμος σύμφωνα με τον οποίο ήταν αφορολόγητα τα βουλγαρικά προϊόντα που προορίζονταν γι' αυτήν τη μονή. Τα αίτια και οι στόχοι αυτής της ενέργειας δεν άργησαν να φανούν. Οι βούλγαροι μοναχοί της μονής Ζωγράφου, σε συνεργασία με τη βουλγαρική λέσχη Θεσσαλονίκης, προτείνουν στις υπόλοιπες μονές να τους προμηθεύσουν διάφορα προϊόντα από τη Βουλγαρία, με τον όρο να υπογράψουν δήλωση υποταγής στον βασιλιά της Βουλγαρίας. Η άρνηση, όμως, των Ελλήνων μοναχών ήταν άμεση και αποτελεσματική. Η διοίκηση του Αγίου Όρους γνωστοποίησε τους κινδύνους της βουλγαρικής πολιτικής στο Ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών. Έτσι, πέτυχε τότε τη χορήγηση τριών εκατομμυρίων δραχμών προς τα μονάστήρια παρά τη σφοδρή αντίδραση του Υπουργείου Οικονομικών που δήλωνε ότι η Ελληνική Κυβέρνηση βρίσκεται σε οικονομική κρίση. Η λύση αυτή διέκοψε τις προσπάθειες της βουλγαρικής προπαγάνδας να εκμεταλλευτεί την έλλειψη τροφίμων και χρημάτων και να επεκτείνει την επιρροή της στον Άθωνα.
Το Άγιον Όρος υπήχθη μέχρι, το τέλος του 1941 στη δικαιοδοσία του Γερμανικού Φρουραρχείου του Λαγκαδά. Όταν στις 10 Ιανουαρίου 1942 μεταστάθμευσε στο Κιλκίς, η περιοχή ευθύνης του περιήλθε στο Φρουραρχείο θεσσαλονίκης. Οι Διοικήσεις του Φρουραρχείου σεβάστηκαν το αυτοδιοίκητο των μονών αποφεύγοντας να επέμβουν στις εσωτερικές υποθέσεις των. Ωστόσο, η επιμονή των πανσλαβιστών για διείσδυση των βουλγάρων συνεχίστηκε και στις αρχές του 1942, οπότε καταβάλλονταν προσπάθειες από τους αντιπροσώπους των μονών Αγίου Παντελεήμονα και Ζωγράφου για απόσπαση της διοίκησης του Αγίου Όρους από το Ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών και την υπαγωγή του στην τότε Γενική Διοίκηση Μακεδονίας. Και στις 26 Μαρτίου του 1942, ο διοικητής του Αγίου Όρους Καρφιωτάκης ανακοίνωνε τη ματαίωση της υπαγωγής και την αποφυγή κατ' επέκταση των σλαβικών σχεδίων.
Παράλληλα, το πρόβλημα του επισιτισμού που έγινε ιδιαίτερα αισθητό στο Άγιον Όρος το χειμώνα του 1941, καθιστούσε δύσκολες έως και ανύπαρκτες τις αποστολές τροφίμων και ρουχισμού. Επιπλέον, η κατασκευή και πώληση αγιογραφικών εκ μέρους των μοναχών είχε παύσει, ενώ οι Γερμανικές αρχές συχνά δέσμευαν τα γεωργικά προϊόντα των μοναχών για την εξυπηρέτηση των αναγκών του Γερμανικού στρατού. Η κατάσταση αυτή είχε συμβάλει, όπως ήταν επόμενο, στην οικονομική εξαθλίωση των μοναχών. Όμως, από το άλλο μέρος, η βουλγαρική κυβέρνηση ενίσχυε τη μονή Ζωγράφου, όχι μόνο με χρηματικές επιχορηγήσεις αλλά και με πλουσιοπάροχες αποστολές τροφίμων. Επιπλέον στις 2 Φεβρουαρίου 1942, ψηφίστηκε στη Βουλγαρία νόμος σύμφωνα με τον οποίο ήταν αφορολόγητα τα βουλγαρικά προϊόντα που προορίζονταν γι' αυτήν τη μονή. Τα αίτια και οι στόχοι αυτής της ενέργειας δεν άργησαν να φανούν. Οι βούλγαροι μοναχοί της μονής Ζωγράφου, σε συνεργασία με τη βουλγαρική λέσχη Θεσσαλονίκης, προτείνουν στις υπόλοιπες μονές να τους προμηθεύσουν διάφορα προϊόντα από τη Βουλγαρία, με τον όρο να υπογράψουν δήλωση υποταγής στον βασιλιά της Βουλγαρίας. Η άρνηση, όμως, των Ελλήνων μοναχών ήταν άμεση και αποτελεσματική. Η διοίκηση του Αγίου Όρους γνωστοποίησε τους κινδύνους της βουλγαρικής πολιτικής στο Ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών. Έτσι, πέτυχε τότε τη χορήγηση τριών εκατομμυρίων δραχμών προς τα μονάστήρια παρά τη σφοδρή αντίδραση του Υπουργείου Οικονομικών που δήλωνε ότι η Ελληνική Κυβέρνηση βρίσκεται σε οικονομική κρίση. Η λύση αυτή διέκοψε τις προσπάθειες της βουλγαρικής προπαγάνδας να εκμεταλλευτεί την έλλειψη τροφίμων και χρημάτων και να επεκτείνει την επιρροή της στον Άθωνα.
Μέρος 14ο
Οι ανθελληνικές αυτές ενέργειες της σλαβόφωνης μονής Ζωγράφου παρατηρήθηκαν ακόμη και στην πανήγυρη της το 1943. Στη γιορτή του Αγίου Γεωργίου, για να καθαρίζουν την Τράπεζα στο εστιατόριο της μονής, χρησιμοποίησαν για σφουγγαρόπανο την Ελληνική σημαία παρά τις διαμαρτυρίες του Ανθυπασπιστού της Χωροφυλακής που ήταν επικεφαλής του φυλακίου στη μονή.
Οι αψυχολόγητες αυτές ενέργειες συνέβαλαν στη ρήξη των σχέσεων των Ελληνόφωνων μονών με τη βουλγαρόφωνη μονή Ζωγράφου. Το Νοέμβριο του 1943, άρχισαν πάλι να κυκλοφορούν φήμες από τους βουλγάρους μοναχούς για κατοχή του βουλγαρικού στρατού στο Άγιον Όρος. Το γεγονός αυτό θορύβησε τους υπαλλήλους και η αποχώρηση της Γερμανικής αστυνομίας από τις Καρυές καθώς και του Έλληνα Διοικητή και των ανδρών της Χωροφυλακής, ενίσχυσαν τις παραπάνω διαδόσεις.Τότε ήρθε από την Αθήνα ένας νέος Διοικητής, ο Δημήτριος Ρωμανός, ο οποίος κατάφερε να συγκρατήσει τους δημόσιους υπαλλήλους και να διατάξει την επιστροφή τους στις θέσεις τους.
Η κατάσταση αυτή θα συνεχισθεί μέχρι την απελευθέρωση της χώρας, οπότε θα πεισθούν οι πάντες ότι το Όρος θα παραμείνει όπως πρέπει με τη δική του διοίκηση, αυτή που προβλέπουν οι διεθνείς συνθήκες. Έτσι, η ευλογία της Παναγιάς συνοδεύει το Όρος να μείνει στην πορεία του ένας πνεύμονας της Ορθόδοξης εκκλησίας μακριά από επιβουλές, φυλετισμούς ή άλλες διεκδικήσεις.
Οι ανθελληνικές αυτές ενέργειες της σλαβόφωνης μονής Ζωγράφου παρατηρήθηκαν ακόμη και στην πανήγυρη της το 1943. Στη γιορτή του Αγίου Γεωργίου, για να καθαρίζουν την Τράπεζα στο εστιατόριο της μονής, χρησιμοποίησαν για σφουγγαρόπανο την Ελληνική σημαία παρά τις διαμαρτυρίες του Ανθυπασπιστού της Χωροφυλακής που ήταν επικεφαλής του φυλακίου στη μονή.
Οι αψυχολόγητες αυτές ενέργειες συνέβαλαν στη ρήξη των σχέσεων των Ελληνόφωνων μονών με τη βουλγαρόφωνη μονή Ζωγράφου. Το Νοέμβριο του 1943, άρχισαν πάλι να κυκλοφορούν φήμες από τους βουλγάρους μοναχούς για κατοχή του βουλγαρικού στρατού στο Άγιον Όρος. Το γεγονός αυτό θορύβησε τους υπαλλήλους και η αποχώρηση της Γερμανικής αστυνομίας από τις Καρυές καθώς και του Έλληνα Διοικητή και των ανδρών της Χωροφυλακής, ενίσχυσαν τις παραπάνω διαδόσεις.Τότε ήρθε από την Αθήνα ένας νέος Διοικητής, ο Δημήτριος Ρωμανός, ο οποίος κατάφερε να συγκρατήσει τους δημόσιους υπαλλήλους και να διατάξει την επιστροφή τους στις θέσεις τους.
Η κατάσταση αυτή θα συνεχισθεί μέχρι την απελευθέρωση της χώρας, οπότε θα πεισθούν οι πάντες ότι το Όρος θα παραμείνει όπως πρέπει με τη δική του διοίκηση, αυτή που προβλέπουν οι διεθνείς συνθήκες. Έτσι, η ευλογία της Παναγιάς συνοδεύει το Όρος να μείνει στην πορεία του ένας πνεύμονας της Ορθόδοξης εκκλησίας μακριά από επιβουλές, φυλετισμούς ή άλλες διεκδικήσεις.