Μα ακριβώς το πνεύμα αυτής της εγκυκλίου του 1952 (που, άσχετα με το αν διαφωνώ γενικά με τη συμμετοχή των Ορθοδόξων Εκκλησιών στο ΠΣΕ, προσπαθούσε να περάσει μία κάπως Ορθόδοξη "γραμμή" στους Ορθόδοξους αντιπροσώπους) η μετάπειτα πολιτεία του Αθηναγόρα το ακύρωσε πλήρως. Αν συνέλεγε κανείς τις αντιφατικές δηλώσεις του Αθηναγόρα στο ζήτημα των διαχριστιανικών σχέσεων, θα έφτιαχνε ένα γραπτό μνημείο ασυναρτησίας, τρικυμίας εν κρανίω και παντελούς έλλειψης σεβασμού στην Ορθόδοξη παράδοση. Μιλάμε για πραγματικό αλαλούμ, δείγμα της έλλειψης θεολογικής παιδείας του μακαρίτη. Αυτή η έλλειψη θεολογικής παιδείας ήταν πανθομολογουμενη, εμμέσως την παραδεχόταν και ο ίδιος.Bessarion έγραψε: Μία ακόμη απόδειξη για το ήθος και το αγώνα υπέρ της Ορθοδοξίας του Πατριάρχη Αθηναγόρα αποτελεί η Πατριαρχική Εγκύκλιος για τη συμμετοχή της Ορθόδοξης Εκκλησίας στο Παγκόσμιο Συμβούλιο των Εκκλησιών.
Προς το τέλος της ζωής του, ο αλήστου μνήμης Πατριάρχης Αθηναγόρας μιλούσε για κοινό ποτήριο με τους Δυτικούς χωρίς προγενέστερη συμφωνία στα δογματικά. Όλα αυτά τα έχει δημοσιεύσει ήδη ο πατήρ Γεώργιος Μεταλληνός, αλλά εν μέρει μπορεί κανείς να τα ζητήσει και στο βιβλίο του πατρός Επιφανίου Θεοδωρόπουλου, Τα δύο άκρα.
Βέβαια, και ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Αθηνών Σεραφείμ δεν είχε ιδιαίτερη παιδεία, είχε όμως εκείνο το κριτήριο της λαϊκής ευσέβειας που τον έκανε να διακρίνει το πραγματικό από το κίβδηλο. Δεν είναι τυχαίο ότι δημοσία έλεγε ότι ο Παπισμός δεν αποτελεί Εκκλησία και ότι συμβουλευόταν τον μακαριστό γέροντα Πορφύριο για εκκλησιαστικά ζητήματα (την τελευταία πληροφορία την γνωρίζω από πρώτο χέρι, από το άτομο το οποίο τους έφερε σε επαφή και είναι απόλυτα αξιόπιστη).
Και εν πάση περιπτώσει, ο vfilip έχε δίκιο: Για να τελειώνουμε με το θέμα του Αθηναγόρα, αφού είναι τόσο αμφιλεγόμενο πρόσωπο, ας του ανοίξουν παρουσία κλήρου και λαού το μνήμα, όπως γίνεται με άλλους κληρικούς ή λαϊκούς, όπως έγινε πρόσφατα με τον όσιο Γεώργιο Καρσλίδη στη Σίψα της Δράμας, και ας αφήσουμε να μιλήσει ο ίδιος ο Θεός. Υπάρχουν στην Ορθόδοξη παράδοση τα κριτήρια για τη διάγνωση της αγιότητας και μέσω των λειψάνων. Πώς γίνεται και η διοικούσα Εκκλησία (δηλαδή το Οικουμενικό Πατριαρχείο στην προκειμένη περίπτωση) σιωπά επιμελώς για ένα εκκλησιαστικό πρόσωπο για το οποίο τόσος λόγος έχει γίνει και γίνεται και πολλοί λένε ακόμη ότι είχε άσχημα τέλη ή και ότι κολάστηκε ακόμα; Ας κάνουν την ανακομιδή των λειψάνων του, δημοσία και ιεροπρεπώς, όχι ιεροκρυφίως, παρουσία διακριτικών πνευματικών από ιερές Μονές της δικαιοδοσίας του Οικουμενικού Πατριαρχείου και αν όντως υπάρχουν σημεία ότι εσώθη ή και ότι αγίασε, θα κλείσουν τα στόματα όσων ισχυρίζονται το αντίθετο. Ιδού η λύση του Γόρδιου Δεσμού Παναγιώτατε Αρχιεπίσκοπε Νέας Ρώμης και Οικουμενικέ Πατριάρχα κ.κ. Βαρθολομαίε!
