"Αγιον Ορος" Χριστιανικό Ορθόδοξο Φόρουμ

Αββά Ιcαάκ του Σύρου «Περί της διαφοράς των αρετών ..»

Οταν αποκτά κάποιος τήν αγάπην, αυτόν τον Θεόν ενδύεται μετ' αυτής, και όποιος απέκτησε τον Θεόν, είναι ανάγκη να μη πεισθή να αποκτήση άλλο τι, αλλά και αυτό το σώμα αυτού ν' αποδυθή. Εάν όμως ενδυθή τις τούτον τον κόσμον, και αγαπήση ταύτην την ζωην, δέν θα ενδυθή τον Θεόν, έως ότου αφήσει ταύτα ∙ επειδή εμαρτύρησε τούτο αυτός ο Θεός, λέγων ∙ όποιος δέν αφήσει τα πάντα, και δεν μισήσει και τήν ζωήν αυτού, δεν δύναται να γίνη μαθητής μου ∙ και όχι μόνον ν' αφήση, άλλα και νά μισήση αυτά ∙ και όστις δεν δύναται νά γίνη, μαθητής του Χριστού, πώς θα κατοικήση σε αυτόν;

Αββάς Ιcαάκ ο Σύρος

Καθώς το έλαιον τρέφει το φως του λύχνου, ούτω και η ελεημοσύνη τρέφει την γνώσιν της ψυχής. Η κλείς της καρδίας προς απόκτησιν των θείων χαρισμάτων δίδεται δια της αγάπης του πλησίον, και καθ’ όσον η καρδία απαλλάτεται εκ του δεσμού του σώματος, κατά τοσούτον ανοίγεται εις αυτήν η θύρα της γνώσεως. Η μετάβασις της ψυχής εκ τούτου του κόσμου εις τον άλλον είναι η υπεροχή της γνώσεως, του πνεύματος. Ώ, πόσον ωραία και επαινετή υπάρχει η αγάπη του πλησίον, εάν η προσπάθεια αυτή δεν αποσπά ημάς εκ της αγάπης του Θεού. Πόσον γλυκεία είναι η μετά των πνευματικών αδελφών συναναστροφή και συνομιλία, εάν δυνηθώμεν να φυλάξωμεν μετ’ αυτής και την μετά του Θεού.

Όσιος Μακάριος ο Αιγύπτιος «Ομιλία λζ΄ 8»


Οι περιεκτικές αρετές πού οικοδομούν όλο τον άνθρωπο, οι οποίες είναι διαιρεμένες με πολλούς τρόπους. Διότι, όπως αυτός πού μιλάει με το φωτισμό του Κυρίου, με τους πέντε λόγους πού χρησιμοποιεί, συμπεριλαμβάνει μέσα σ' αυτούς ολόκληρη τη σοφία, έτσι και αυτός πού ακολουθεί τον Κύριο, εφαρμόζοντας τις πέντε αρετές συγκεντρώνει μεγάλη ευσέβεια. Διότι, αν και αυτές οι αρετές είναι πέντε, μέσα τους περιέχουν και όλες τις άλλες· πρώτη είναι η προσευχή και ακολουθούν η εγκράτεια, η ελεημοσύνη, η πτωχεία και η μακροθυμία. Όταν αυτές οι αρετές εφαρμόζονται με πόθο και θέληση είναι λόγια πού απευθύνονται από τον Κύριο στην ψυχή και τα ακούει η καρδιά· διότι ο Κύριος ενεργεί και το πνεύμα μιλάει με τρόπο νοερό, και όσο περισσότερο αγαπάει καρδιά, τόσο φανερά εφαρμόζει το θέλημα του Θεού.
Αυτές οι αρετές όσο περισσότερο περιέχουν τις άλλες, τόσο περισσότερο συνδέονται η μία με την άλλη. Διότι, αν απουσιάζει η πρώτη, χάνονται και όλες οι υπόλοιπες. Το ίδιο συμβαίνει και με τη δεύτερη, και με όλες τις άλλες πού ακολουθούν. Διότι πώς μπορεί να προσευχηθεί κάποιος, αν δε δεχθεί την ενέργεια του Αγίου Πνεύματος; Και αυτό το επιβεβαιώνει η αγία Γραφή, λέγοντας· «κανένας δε μπορεί νά ομολογήσει με πίστη και ευλάβεια τον Κύριο Ιησού, παρά μόνο με τη χάρη του αγίου Πνεύματος». Πώς όμως θα υπομείνει τον αγώνα τής εγκράτειας χωρίς τη βοήθεια τής προσευχής; Και αυτός πού δεν εγκρατεύεται σε κάθε τι, πώς θα μπορέσει νά ελεήσει αυτόν πού πεινά ή αυτόν πού αδικείται; Αυτός πού δεν ελεεί, δεν μπορεί νά περιφρονεί με τη θέληση του τα πλούτη. Πάλι με την επιθυμία των χρημάτων έρχεται σαν σύντροφος ο θυμός, είτε έχει χρήματα είτε δεν έχει. Η ενάρετη όμως ψυχή έτσι οικοδομείται σύμφωνα με το θέλημα τής Εκκλησίας, όχι γιατί εφάρμοσε το νόμο του Θεού, αλλά γιατί τον αγάπησε με πόθο· διότι δε σώζει τον άνθρωπο το έργο πού κάνει, αλλά ο ίδιος ο Κύριος πού χαρίζει τη δύναμη.

Αββά Ιcαάκ του Σύρου «Περί των διαφόρων ειδών των πειρασμών»


Άκουσον δε πάλιν, οτι άπασαι αί λυπηραι περιστάσεις και αι θλίψεις, αί μή μετέχουσαι υπομονής, προξενούσι διπλήν βάσανον καθότι ή υπομονή αποδιώκει τήν πικρίαν των συμφορών του ανθρώπου, ή δε μικροψυχία είναι μήτηρ της κολάσεως· ή υπομονή είναι μήτηρ της παρηγοριάς και δύναμίς τις, ήτις φυσικώς γεννάται έξ ευρυχώρου καρδίας, τήν οποίαν δύναμιν δύσκολον υπάρχει να ευρη τις εις τάς έαυτού θλίψεις άνευ του θείου χαρίσματος του ευρισκομένου δια τής επιμόνου ευχής και τής εκχύσεως τών δακρύων.

Όσιος Μακάριος ο Αιγύπτιος «Ομιλία Γ΄ 4»

Λοιπόν το να εκριζωθεί η αμαρτία και το κακό πού υπάρχει μαζί της, αυτό είναι δυνατό νά πραγματοποιηθεί μόνο με τη θεία δύναμη. Δεν είναι κατορθωτό και δυνατό στον άνθρωπο νά εκριζώσει την αμαρτία μόνο με τη δική του δύναμη. Το νά παλαίψεις μαζί της, το νά μάχεσαι εναντίον της, το νά δείρεις και νά δαρείς είναι δικό σου έργο, η εκρίζωση της όμως είναι έργο του Θεού. Διότι, αν εσύ μπορούσες νά το κάνεις αυτό, τότε τι χρειαζόταν ο ερχομός του Κυρίου; Διότι, όπως δεν είναι δυνατό στο μάτι νά βλέπει χωρίς φως, ή νά μιλάει κανείς χωρίς τη γλώσσα, ή νά ακούει χωρίς τα αυτιά, ή νά περπατάει χωρίς τα πόδια, ή νά εργάζεται χωρίς τα χέρια, κατά τον ίδιο τρόπο δεν μπορεί νά σωθεί ή να μπει στη βασιλεία των ουρανών κάποιος χωρίς το Χριστό.
Αν όμως ισχυρίζεσαι και λες είναι ολοφάνερο ότι δεν πορνεύω, δε μοιχεύω, δεν είμαι φιλάργυρος, επομένως είμαι δίκαιος, έχεις μεγάλη πλάνη, επειδή νόμισες ότι μ' αυτό και μόνο έχεις εκτελέσει τα πάντα. Δεν έχει μόνο τρία μέρη η αμαρτία, από τα όποια πρέπει κανείς νά προφυλαχθεί, άλλ' αμέτρητα· η αφοβία προς το Θεό, η αλαζονεία, η απιστία, το μίσος, ο φθόνος, η δολιότητα, η υποκρισία από που προέρχονται; Δεν πρέπει νά έχεις κρυφά μέσα στις σκέψεις σου αγώνα και πάλης εναντίον αυτών;…οφείλει η ψυχή να αντιστέκεται, να αντιμάχεται και να αποκρούει την αμαρτία.

Αγίου Μαξίμου του Ομολογητή «Κεφάλαια περί Αγάπης»

Εκείνος που πιστεύει στον Κύριο, φοβάται την κόλαση (που είναι χωρισμός αιώνιος απ' το Θεό). Κι' εκείνος που φοβάται τη κόλαση, προσέχει τον εαυτό του και δεν τον αφήνει ελεύθερο να γίνη έρμαιο των παθών. Κι' αυτός που φυλάγεται από τα πάθη, υπομένει τις θλίψεις. Υπομένοντας δε τις θλίψεις, αποκτά την ελπίδα στο Θεό. Αυτή τώρα η ελπίδα στο Θεό, κάνει το νου του ανθρώπου να αποχωρίζεται από κάθε γήινη προσκόλληση και επιδίωξηΧ αφού δε πιά ο νους αποχωρισθή απ' αυτές τις ασχολίες, τότε αποκτά την αγάπη προς το Θεό.

Όσιος Μακάριος ο Αιγύπτιος «Ομιλία Γ΄ 2»

Οφείλουν λοιπόν οι αδελφοί ό,τιδήποτε και αν κάνουν να συναναστρέφονται μεταξύ τους με αγάπη και χαρά. Και αυτός πού ασχολείται με κάποιο έργο να λέγει αυτά τα λόγια για εκείνον πού προσεύχεται ότι, το θησαυρό πού θ' αποκτήσει ο αδελφός μου, επειδή είναι κοινός, τον κατέχω και εγώ· και αυτός πού προσεύχεται νά λέγει αυτά τα λόγια για τον αδελφό πού διαβάζει· η ωφέλεια πού αποκομίζει εκείνος από την ανάγνωση είναι κέρδος και για μένα'· και εκείνος πάλι πού προσφέρει κάποια εργασία ας λέγει αυτόΧ την διακονία πού προσφέρω, την προσφέρω για κοινή ωφέλεια. Διότι, όπως ακριβώς «ένα είναι το σώμα, αλλά έχει πολλά μέλη», και βοηθάει το ένα το άλλο και το κάθε ένα εκτελεί το δικό του έργο, και όπως το μάτι βλέπει για όλο το σώμα, και το χέρι εργάζεται για όλα τα μέλη, και το πόδι περπατάει κουβαλώντας όλα τα μέλη του σώματος, και άλλο πάλι μέλος υποφέρει μαζί με κάποιο άλλο, έτσι νά είναι και οι αδελφοί μεταξύ τους. Και ούτε αυτός πού προσεύχεται νά επικρίνει εκείνον πού εργάζεται και να λέγει, γιατί δεν προσεύχεται; ούτε αυτός πού εργάζεται νά κατακρίνει εκείνον πού προσεύχεται, λέγοντας, 'εκείνος κάθεται και εγώ εργάζομαι', ούτε αυτός πού διακονεί νά κρίνει τον άλλο. Άλλα ό,τι κάνει ο κάθε ένας, νά το κάνει «για τη δόξα του Θεού». Αυτός πού διαβάζει νά αισθάνεται αγάπη και χαρά γι' αυτόν πού προσεύχεται και νά σκέφτεται αυτό, ότι δηλαδή «για μένα προσεύχεται», και αυτός πού προσεύχεται νά σκέφτεται γι' αυτόν πού εργάζεται αυτό, ότι 'αυτό πού κάνει, το κάνει για την ωφέλεια όλων'.

Αγίου Διαδόχου Φωτικής «Τα 100 πρακτικά κεφάλαια»


Η ψυχή όμως πού αισθάνεται αγαλλίαση με την αγάπη του Θεού κατά την ώρα του θανάτου, πηγαίνει πάνω από όλες τις σκοτεινές παρατάξεις μαζί με τους αγγέλους, πετώντας με τα φτερά τής πνευματικής αγάπης, αφού έχει χωρίς κανένα κενό το πλήρωμα τού νόμου, την αγάπη. Γι' αυτό και κατά την παρουσία του Κυρίου, θα αρπαγούν μαζί με όλους τους αγίου εκείνοι πού θα τελειώνουν τον βίο με τέτοια παρρησία, ενώ εκείνοι πού λίγο δειλιάζουν την ώρα του θανάτου, θα αφεθούν μαζί με το πλήθος των άλλων ανθρώπων, σαν υπόδικοι, για νά δοκιμαστούν από τη φωτιά τής κρίσεως, και έτσι νά δεχτούν την κληρονομιά πού τους οφείλεται κατά τα έργα τους από τον αγαθό Θεό μας και βασιλιά Ιησού Χριστό. Γιατί Αυτός είναι ο Θεός τής δικαιοσύνης και δικός Του είναι ο πλούτος τής αγαθότητας τη βασιλείας Του πού δίνει σ' εμάς πού Τον αγαπούμε, σε όλους τους αιώνες Αμήν.
Ερμηνεία του Άγ. Μαξίμου στή φράση του 100ού κεφ. «γιά νά δοκιμαστούν άπό τή φωτιά τής κρίσεως».
Εκείνοι πού απέκτησαν τήν τελειότητα τής αγάπης προς το Θεό και ανύψωσαν τήν ψυχή με τις αρετές, θ' αρπαχτούν μέσα σέ σύννεφα, κατά τον Απόστολο, και δεν θα υποστούν κρίση. Εκείνοι όμως πού δέν απέχτησαν ολόκληρη την τελειότητα, αλλά έχουν αμαρτήματα μαζί μα τα κατορθώματα, αυτοί έρχονται στο δικαστήριο τής κρίσεως. Και εκεί, μέ τήν εξέταση των καλών και των κακών πράξεων, θα είναι σαν να φλογίζονται, και αν βαρύνει η πλάστιγγα των καλών πράξεων, καθαρίζονται από τήν κόλαση

Άγιος Κύριλλος Ιεροσολύμων :
«Μη ντραπείς να ομολογείς το Σταυρό. Διότι Άγγελοι καυχώνται για το Σταυρό τού Κυρίου, λέγοντας στις Μυροφόρες: «Ξέρουμε τι ζητάτε, Ιησού τον Εσταυρωμένο» (Ματθ. κη' 5). Άραγε δεν μπορούσαν να πούν: «Ξέρουμε ότι ζητάτε τον δικό μας Δεσπότη»; Μιλούν όμως με παρρησία για τον Εσταυρωμένο. Διότι ο Σταυρός είναι δόξα. Δεν είναι ατιμία».

"Μη ανάγνως τελώμεν τα Άγια

Μηδέ τα υψηλά ταπεινώς

Μηδʼ ατίμως τα τίμια

Μηδέ χοϊκώς τα του πνεύματος."


Αγιος Γρηγοριος ο Θεολογος