Αποσπάσματα από το βιβλίο Μοίρα και Θεία Πρόνοια

[gkou]

Από το βιβλίο « Μοίρα και Θεία Πρόνοια »
Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου
Της σειράς « Η Σοφία των Πατέρων »
Βιβλίο 3
« Αποφθέγματα και παραινέσεις »
Υποσειρά 1
( Εκδόσεις Λύχνος
Διεύθυνση σειράς: Ευάγγελος Π. Λέκκας )

ΛΟΓΟΣ Α΄
β. « Το έχει η μοίρα μας ; Φταίει ο Θεός; »

« Έτσι λοιπόν, κι εμείς όταν αντιμετωπίζουμε αντίξοες καταστάσεις , ας μη κατηγορούμε, αγαπητοί μου, τον Θεό. Γιατί δεν είναι δυνατό να βρούμε θεραπεία στο τραύμα, αλλά πάνω στο παλιό προσθέτουμε καινούριο τραύμα. Ας μη σκεφτόμαστε ότι η διοίκηση του κόσμου ανήκει στους δαίμονες, ας μη νομίζουμε ότι δεν υπάρχει πρόνοια για τα παρόντα, ας μη βάζουμε πάνω απʼ την πρόνοια του Θεού την τυραννική δύναμη κάποιας αιτίας ή της μοίρας. Διότι όλα αυτά αποτελούν βλασφημία και η πραγματική ανησυχία και ακαταστασία δεν είναι αποτέλεσμα της πορείας των πραγμάτων, αλλά της στάσης της σκέψης μου που τα βλέπει έτσι. Αυτή , κι αν ακόμα ζει μέσα στην απόλυτη τάξη, μέχρι που να διορθώσει την ανησυχία και την ταραχή που υπάρχουν μέσα μας, δεν πρόκειται στην πραγματικότητα να ωφεληθεί καθόλου απʼ την ευταξία των πραγμάτων.
Αλλά όπως ακριβώς το μάτι, όταν είναι άρρωστο, ακόμη και ηλιόλουστη ημέρα μεσημέρι θα βλέπει σκοτάδι και άλλα αντʼ άλλων και σε τίποτα δεν θα το ωφελούν πλέον, όταν όμως είναι γερό και δυνατό ,ακόμα και στο σκοτάδι μπορεί να οδηγεί το σώμα με ασφάλεια, έτσι και το μάτι της διάνοίας μας. Για όσο μεν διάστημα είναι δυνατό, θα βλέπει σαν καλά κι εκείνα που δεν είναι. Όταν, όμως, είναι χαλασμένο, έστω κι αν το ανεβάσεις στον ουρανό κι εκεί θα διαπιστώσει μεγάλη αταξία και ανησυχία.

2. Και για το ότι αυτά είναι έτσι, θα σου παρουσιάσω πολλά παραδείγματα τόσο παλαιά όσο και πρόσφατα. Πόσοι υπομένουν με ευκολία τη φτώχεια και δεν παραλείπουν να ευχαριστούν γιʼ αυτό το Θεό; Πόσοι που ζουν μέσα στον πλούτο και τη χλιδή δεν ευχαριστούν αλλά βλασφημούν τον Κύριο; Πόσοι που δεν έχουν πάθει κανένα κακό, κατηγορούν γενικά την πρόνοια του Θεού; Πόσοι που έλιωσαν στη φυλακή δεν σηκώνουν τα εκεί βάσανά τους με μεγαλύτερη ευγνωμοσύνη απʼ αυτούς που έζησαν με άνεση και ασφάλεια; Βλέπεις ότι η κατάσταση της ψυχής και ο λογισμός μας είναι η αιτία κι αυτών κι εκείνων, αλλά δεν είναι η ίδια η φύση των πραγμάτων; Επομένως, αν δείχναμε φροντίδα για τη διάνοιά μας δεν θα υπήρχε αταξία , δεν θα υπήρχε κανένα κακό, ακόμα κι αν τα πράγματα στη ζωή μας πήγαιναν άνω κάτω, χειρότερα κι από κάθε παλίρροια.
Πες μου, δηλαδή, γιατί ο Παύλος ευχαριστεί; Παρόλο που συγκαταλέγεται μεταξύ εκείνων που έζησαν κατά τον καλύτερο τρόπο, που πέρασε όλη του τη ζωή με αρετή και υπήρξε ένας απʼ τους λίγους που δοκίμασε τόσες δυσκολίες . Κανένας δεν ήταν πιο άγιος απʼ εκείνον μεταξύ των ανθρώπων που έζησαν κάτω απʼ τον ήλιο, ούτε υπέφερε χειρότερα απʼ αυτόν από τότε που δημιουργήθηκαν οι άνθρωποι. Όμως , αν και διαπίστωνε ότι πολλοί αμαρτωλοί ήταν χαρούμενοι και απολάμβαναν την παρούσα ζωή, αυτός ευχαριστεί τον Θεό για τα παθήματά του και προτρέπει να κάνουν το ίδιο και όλοι οι άλλοι. ( πρβλ. Εφες. 5, 20 . Κολ. 1, 3 ) .